سنخنان نماینده ی مردم ایلام در اوایل انقلاب

هر کسی حق دارد که سرنوشت خود را شخصا به دست بگیرد. هر ملتی حق دارد که سرنوشت خویش را بدست گیردو هر اقدامی را که برای تحقق هدفها وآمال خود لازم می داند، به عمل آورد....

در میان صدها لقب ، همه از نوع شیطانی ، که می توان به شاه داد ، یک لقب نیز باید به آن گنجاده شود : شاه هویت فروش بود.....

ایران کشوری است که در آن مرمان مختلف زندگی می کنند...

سیستم شورایی که مرحوم آیت الله طا لقانی که موکدا آن را گوشزد می کر،می تواند بخشی از مسائل خلق ها را حل وفصل کند.این در صورتی است که از ذیل تا صدر ، کلیه امور کشور به صورت شورایی اداره  شود.شورا می تواند در ترکیب دادن خلق ها به یگدیگر بسیار مفید واقع شود. منظور از این تر کیب استحاله ملی نیست. سنی بلوچ لازم نیست شیعه ی فارسی زبان بشود. چنین امری فاشیستی خواهد بود، مثل دوران آریا مهر خواهد بود، دورانی که در آن قرار بود خلق های مختلف ایران از نژاد آریائی بوده باشند واگر نبودند به زور آریائی می شدند ، نه دین ، نه مذهب ، نه زبان ، نه فرهنگ ونه شعائر قومی وفرهنگی یک خلق را باید بر خلق دیگر تحمیل کرد.برای یک خلق ، استاندارد از یک خلق دیگر ویا به وسیله ی حکومت مر کزی نمی توان تعیین کرد. چرا که در این صورت حکومت مرکزی کلیه تمایلات متمرکز شدن را در خود احیا خواهد کرد...

در مملکتی که در آن چند خلق مختلف زندگی می کنند ، دستگاه شورایی کامل نخواهد بودمگر آن که دستگاه یا سیستم دیگری که به همان اندازهسیستم شورایی دموکراتیک است بر آن افزوده شود.اگر کلیه مردمی که در ایران زندگی می کنند،معتقد به تشیع ،متکلم به فارسی واز یک ملت بودند،سیستم شورایی می توانست کلیه مسائا را حل کند.ما هم می دانیم که چنین نیست،در این مملکت میلیون ها تورک آذربایجانی زبان زندگی می کنند، با آداب روسوم و زبان وفرهنگ خاص خود،که در دورامن پهلوی آن را تحت خفقان نگهداشته بود، میلیون ها کرد در کشور ما هستند، میلیون ها عرب ، صدها هزار ترکمن ، وبعد خلق بلوچ است...گمان نمی کنم قصد شما این باشد که این میلیون ها انسان را که تقریبا دوسوم کل جمعیت را تشکیل می دهند، بخواهند تبدیل به مسلمان فارسی زبان معتقد به مذهب تشیع بکنید.شما چنین قصدی ندارید پس چه باید بکنیدکه فردا  دوباره این مشکل سر از زیر خاکستری موقتا برروی آن کشیده شده در نیاورد وکلیه رشته ها را پنبه نکند؟راهش فقط یکی است:خود مختاری  این خلق ها را به رسمیت بشناسید...

هیچ مانعی نداردکه آذربایجان هویت خود را ، کردستان هویت خود راوسایر خلق ها هویت خاص خود رات داشته باشند...زبان رسمی حکومت مرکزی می تواند فارسی باشد، ولی زبان رسمی یک کردی، کردی کردی است، یک بلوچ، بلوچی است، یک عربی ، عربی است،یک  آذربایجانی ، تورکی آذربایجانی است.این زبان ها این فرهنگ ها واین هویت ها را به رسمیت بشناسیید...

برای تحقق کامل سیستم شورایی وسیستم خود مختاری لازم است تقسیمات جغرافیایی که کشور عوض شود. مردم آستارا آذربایجانی هستند،خواه این شهر به استان گیلان، به زور چسبانده شده باشد وخواه در چهار چوب آذربایجان بماند... آذربایجان نه شرقی است نه غربی ؛آذربایجان ، آذربایجان است.این تقسیمات کاذب دوران پهلوی را برای همیشه از میان بردارید. در تفکیک هویت ها وخلق ها وشهرها سیستم شورایی را به راحتی می توان به کار برد.آمار گیری ، رای گیری محلی وهمگانی،رفراندوم های مختلف بوسیله نمایندگان خود خلق ها ، به آسانی می تواندبر کلیه این تقسیمات جغرافیایی کذب پایان دهد....

مجلس شورا به نسبت به جمعیت است باید مجلس دیگری در تهران وجود داشته باشدنه به نسبت جمعیت ، بلکه به نسبت خلق های ایران باشد.ده نفر از نمایندگان خلق فارس ، ده نفر از نمایندگان آذربایجان، ده نفر از ترکمن صحرا ، ده نفر از کردستان وغیره جمع می شوند در زیر یک سقف، وبر سر سه مسله اساسی اعتبارات اقتصادی مناطقف مختلف کشور ،سیاست خارجی کشور ومسائل مربوط به ارتش نظارت کنند،تا اینکه در این سه مسله کلاهی سر هیچکدام از این خلق نرود.از آنجا که مجلس شورایی ملی به نسبت جمعیت از هر منطقه ی نماینده می پذیرد، ممکن است برخی از قوانین ومصوبات آن به ضرر بعضی از خلق ها ومناطق آن تمام شود.باید سیستمس بوجود آوردکه تضمینی باشد

در مقابل اجحافی که از این طریق ممکن است بر مردم یک منطقه تحمیل شود. این تضمین همان مجلس خلق هاست...

ربانی شیرازی (فارس)به سخنان میر مراد زهی اعتراض کرد و گفت :<<شما اسم تجزیه طلبی را خود مختاری می گذارید>>